Nadwzroczność (Hipermetropia)

Nadwzroczność to wada refrakcji, w której promienie świetlne po przejściu przez układ optyczny oka ogniskują się za siatkówką zamiast dokładnie na niej — najczęściej dlatego, że gałka oczna jest zbyt krótka w stosunku do mocy łamiącej rogówki i soczewki.

U dzieci nadwzroczność ma zwykle charakter fizjologiczny i jest zjawiskiem normalnym: zdecydowana większość zdrowych noworodków przychodzi na świat z niewielką nadwzrocznością, zwykle w zakresie kilku dioptrii, która nie wymaga korekcji. Gałka oczna rośnie proporcjonalnie do reszty ciała, a wada stopniowo się zmniejsza — mówi się wtedy, że dziecko „wyrasta" z wady wzroku. Proces ten w typowym przebiegu wygasa w wieku wczesnoszkolnym.

Dwie sytuacje wymagają uwagi. Pierwsza to nadwzroczność, która nie zmniejsza się zgodnie z normami rozwojowymi albo przekracza je od początku. Druga to asymetria między oczami: różnica wady wiąże się z ryzykiem, że jedno oko będzie się rozwijać słabiej — zob. anizometropia i ambliopia. Wśród czynników sprzyjających rozwojowi niedowidzenia u dzieci po drugim roku życia wytyczne krajowe wymieniają nadwzroczność powyżej 3,5 dioptrii oraz różnowzroczność powyżej 1,5 dioptrii.

Nadwzroczność bywa trudna do zauważenia właśnie dlatego, że młode oko potrafi ją częściowo kompensować wysiłkiem akomodacji. Dziecko może widzieć dobrze zarówno w dal, jak i z bliska, ale odbywa się to kosztem stałego napięcia mięśnia rzęskowego. Stąd objawy, które rodzice najczęściej przypisują czemuś innemu: szybkie męczenie się przy czytaniu i rysowaniu, unikanie zadań wymagających precyzji, bóle głowy po lekcjach, trudność z utrzymaniem uwagi nad zeszytem.

Rozpoznanie wymaga badania refrakcji z podaniem kropli porażających akomodację, ponieważ bez tego oko dziecka „nadrabia" wadę i wynik jest zaniżony. Decyzję o korekcji podejmuje specjalista, biorąc pod uwagę nie tylko ostrość wzroku, ale także ustawienie oczu i rozwój widzenia obuocznego.

Najczęstsze pytania

Pojęcia pokrewne